Osteoporoz (Kemik Erimesi)
Osteoporoz (kemik erimesi), kemik yoğunluğunun azalması ve kemik yapısının zayıflaması sonucu kırık riskinin arttığı bir iskelet sistemi hastalığıdır. Özellikle ileri yaşlarda ve menopoz sonrası dönemde daha sık görülür.
Osteoporoz, kemiklerin mineral yoğunluğunu kaybetmesi ve dayanıklılığının azalması sonucu gelişen yaygın bir kemik hastalığıdır. Kemiklerde meydana gelen bu zayıflama, özellikle kalça, omurga ve el bileği kırıkları riskini artırabilir.
Hastalık genellikle uzun süre belirti vermeden ilerler ve çoğu zaman ilk belirti düşük enerjili bir kırık oluşmasıdır. Bu nedenle erken tanı ve düzenli takip büyük önem taşır.
Osteoporozun gelişiminde etkili olabilecek faktörler şunlardır:
- İleri yaş
- Menopoz sonrası dönem
- Aile öyküsü
- Kalsiyum ve D vitamini eksikliği
- Hareketsiz yaşam tarzı
- Sigara kullanımı
- Aşırı alkol tüketimi
- Düşük vücut ağırlığı
- Bazı kronik hastalıklar
- Uzun süreli bazı ilaç kullanımları
Osteoporozda görülebilen belirtiler şunlardır:
- Sırt ve bel ağrıları
- Boy kısalması
- Duruş bozukluğu
- Omurga kırıkları
- Kalça kırıkları
- El bileği kırıkları
- Kemiklerde hassasiyet
- Hareket kabiliyetinde azalma
Hastalığın erken dönemlerinde belirgin şikâyet görülmeyebilir.
Tanı sürecinde fizik muayene ve görüntüleme yöntemlerinden yararlanılır. Kemik mineral yoğunluğu ölçümü (Kemik Dansitometri - DEXA) osteoporoz tanısında en sık kullanılan yöntemlerden biridir.
Tedavi planı kişinin yaşına, kemik yoğunluğuna ve kırık riskine göre belirlenir. Düzenli egzersiz, sağlıklı beslenme, kalsiyum ve D vitamini desteği ile gerekli görülen durumlarda ilaç tedavileri değerlendirilebilir.
Menopoz sonrası dönemde bulunan kişilerde, ileri yaş grubunda veya kırık risk faktörleri bulunan bireylerde ortopedi ve travmatoloji uzmanına başvurulması önerilir.